Đăng Nhập
A+ A A-

                       Theo dõi Congiỏilắm! trên Facebook    Theo dõi Congiỏilắm! trên Google+    Theo dõi Congiỏilắm! trên Twitter

 

Khơi dậy năng khiếu, tư duy toán học cho con ngay từ khi còn nhỏ

  • Ngày đăng:

Bất kỳ lĩnh vực nào trong cuộc sống cũng đều liên quan đến toán học, từ sinh hoạt hằng ngày, đến việc mua bán hàng hóa hay nghiên cứu khoa học. Toán học còn là nền tảng cho nhiều ngành khoa học khác. Do đó, hành trang vào đời của mỗi con người không thể thiếu kiến thức toán học. Vậy làm thế nào để con ham học toán? Có cách nào để giúp con tiếp cận với toán học ngay từ nhỏ hay phải đợi đến khi con vào lớp một? Người viết bài này khẳng định là hoàn toàn có thể cho con tiếp cận với toán học sớm hơn, bằng việc bố mẹ tự dạy toán cho con ngay từ khi từ nhỏ, chứ không cần đợi đến khi con theo học trường lớp, từ đấy giúp con sớm nắm được nhiều khái niệm toán học, đồng thời khơi dậy năng khiếu, tư duy toán học cho con. Để làm được điều này, bố mẹ cũng chỉ cần những kiến thức toán học cơ bản chứ không cần có kiến thức cao siêu và thực hiện theo từng bước sau đây.


Khoi day nang khieu toan hoc cho con ngay tu khi con nho 143

Khơi dậy năng khiếu, tư duy toán học cho con ngay từ khi còn nhỏ - Ảnh minh họa

1. Cho con tiếp cận với toán bằng cách dạy con đếm

Ngay từ khi con biết ngồi, bố mẹ đã có thể dạy con đếm các đồ chơi xung quanh bé. Bố mẹ cũng có thể dạy con đếm ngón tay, ngón chân. Ban đầu dạy con đếm từ 1 đến 5 tương ứng với 5 ngón tay trên 1 bàn tay. Lúc này, chắc chắn bé sẽ không hiểu bố mẹ đang nói gì, nhưng dần dần bé sẽ hiểu. Đầu tiên là bé sẽ quen với các âm thanh của các con số, sau đấy bé sẽ hiểu mỗi con số đại diện cho một giá trị.

Cứ như thế, bố mẹ dạy con đếm bất cứ thứ gì con tiếp xúc ví dụ như hoa quả, bánh kẹo, đồ chơi hay đếm người, đếm cây, đếm nhà, đếm ô tô, xe máy khi đi ra ngoài đường… Sau khi con đếm thành thạo từ 1 đến 5, bố mẹ hãy dạy con đếm tiếp từ 6 đến 10, tương ứng với số ngón tay trên 2 bàn tay. Nếu cho con tiếp xúc với số đếm mỗi ngày từ khi con biết ngồi, đến khoảng 1 tuổi rưỡi bé đã có thể đếm thành thạo từ 1 đến 10 và hiểu khái niệm về con số.

Khoi day nang khieu toan hoc cho con ngay tu khi con nho232

Khơi dậy năng khiếu, tư duy toán học cho con ngay từ khi còn nhỏ - Ảnh minh họa

Lưu ý, khi dạy con đếm, bố mẹ chỉ dạy đếm tiến chứ không đếm lùi. Có nghĩa là chỉ đếm từ 1 đến 10 chứ không đếm từ 10 xuống 1, hay nói những con số không theo thứ tự. Cách dạy này sẽ giúp trẻ không chỉ ghi nhớ tên gọi các số mà còn ghi nhớ thứ tự các số. Cùng với việc ghi nhận số lượng bằng hình ảnh, ví dụ 1 ngón tay, 2 cái kẹo, 3 quả chuối… dần dần trong tiềm thức, trẻ sẽ hiểu được ý nghĩa của mỗi con số. Trẻ cũng sẽ hiểu được, những số đếm sau sẽ nhiều hơn số đến trước 1 đơn vị. Ví dụ. 2 lớn hơn 1 1 đơn vị, 3 lớn hơn 2 1 đơn vị… Việc này có tác dụng rất lớn trong việc dạy trẻ phép cộng và phép trừ sau này.

Sau khi con đếm thành thạo từ 1 đến 10 thì mới dạy con đếm từ 11 đến 20. Điều này là để con không bị nhầm lẫn. Bởi hầu như với mọi ngôn ngữ trên thế giới, kể cả tiếng Việt, các số đếm từ 11 đến 20 ít nhiều đều lặp lại các âm tiết từ 1 đến 10. Không những thế, quy luật sắp xếp các số từ 11 đến 20 cũng tương từ như từ 1 đến 10. Do đó, khi đã đếm thuộc từ 1 đến 10, trẻ sẽ dễ dàng đếm từ 11 đến 20. 

Khi dạy con đếm từ 11 đến 20 là lúc con đã được khoảng 1 tuổi rưỡi, lúc này bố mẹ nên tận dụng mọi cơ hội để dạy con học đếm. Ngoài những trường hợp dạy đếm ở trên, có thể thêm mẹo để dạy con đếm. Ví dụ, khi con đòi cái gì đấy, bố mẹ không nên làm ngay mà yêu cầu con chờ đợi bằng cách đếm. Ban đầu, bố mẹ nên đếm cùng con, dần dần, con sẽ tự đếm được. Kiên trì dạy, đến 2 tuổi, con đã có thể đếm được từ 1 đến 20.

Sau khi con đếm thành thạo từ 1 đến 20 là lúc dạy con đếm từ 21 đến 100. Cũng giống như các số từ 11 đến 20, các số từ 21 đến 100 sẽ lặp lại quy luật như các số từ 1 đến 10. Hầu hết các ngôn ngữ trên thế giới đều có quy luật này. Do đó, nếu đã đếm thành thạo từ 1 đến 10, trẻ sẽ dễ dàng đếm từ 21 đến 30, rồi từ 31 đến 40, 41 đến 50…cho đến 81 đến 90. Trong dãy số từ 91 đến 100, chỉ có số 100 là khác biệt. Trong quá trình dạy con bố mẹ nên nhấn mạnh số 100 như là một mốc quan trọng. Bằng cách đấy, khi đếm đến số 100, trẻ sẽ thấy rất phấn khích, thích thú. Cái khó trong quá trình dạy đếm từ 21 đến 100 là dãy số này rất dài, cần sự kiên trì của trẻ. Bố mẹ nên tự đếm nhiều lần cho con nghe trước. Cứ kiên trì dạy con, đến khoảng 3 tuổi là trẻ có thể đếm thành thạo đến số 100. Tiếp đó, đến 3 tuổi rưỡi, trẻ có thể đếm đến số 200, và đến 4 tuổi, trẻ có thể đếm đến những số cao hơn. Những đứa trẻ kiên trì có thể đếm đến số 1000. Việc dạy trẻ đếm từng bước từ 1 đến 10, rồi từ 11 đến 20 và từ 21 đến 100 như trên, đặc biệt là từ 1 đến 10, không chỉ giúp trẻ dễ học, dễ nhớ mà còn giúp trẻ có khái niệm về hệ số thập phân, là hệ số mà con người đang sử dụng phổ biến ngày nay.

2. Dạy con cách nhận biết các chữ số, ký hiệu toán học

Thông qua flash card, bố mẹ có thể dạy con nhận biết chữ số đồng thời với việc dạy đếm cho con. Nếu khuyến khích, tạo hứng thú cho con học, đến 2 tuổi trẻ có thể nhận biết các chữ số từ 1 đến 10 và hiểu ý nghĩa của các chữ số này.

Đối với số 0, trẻ có thể nhận biết được nhưng lúc đầu chưa hiểu ý nghĩa của con số này, bố mẹ nên ghi nhớ để dạy con khi cho con học phép tính cộng, trừ.

Cùng với việc học mặt số, bố mẹ cũng dạy con nhận biết các ký hiệu cộng (+), trừ (-),chia (÷), nhân (x) , lớn hơn (>), nhỏ hơn (<), bằng (=) khi dạy con đến các khái niệm tương ứng.

Khoi day nang khieu toan hoc cho con ngay tu khi con nho 7

Khơi dậy năng khiếu, tư duy toán học cho con ngay từ khi còn nhỏ - Ảnh minh họa

Việc dạy trẻ nhớ con số và ký hiệu không khó. Trẻ hoàn toàn có thể nhớ những ký hiệu này trước khi đếm thành thạo. Tuy nhiên, để trẻ hiểu được ý nghĩa các con số và ký hiệu sẽ mất nhiều thời gian hơn. Trẻ chỉ hiểu ý nghĩa của các con số sau khi đếm thành thạo và ghi nhận bằng mắt số lượng các vật được đếm. Trẻ cũng chỉ hiểu các ký hiệu lớn hơn (>), nhỏ hơn (<) và bằng (=) khi biết cách so sánh về số lượng. Và tương tự, trẻ chỉ hiểu ý nghĩa các dấu cộng (+), trừ (-),chia (÷), nhân (x) sau khi biết thực hành các phép tính này.

3. Dạy con so sánh số lượng

Cùng với việc học đếm, bố mẹ hãy dạy con cách so sánh những đồ vật có sự khác biệt rõ ràng: ít – nhiều, ngắn – dài, cao – thấp, to – nhỏ. Tiếp đến, khi con lớn dần lên, hiểu được nhiều khái niệm hơn, bố mẹ có thể dạy con so sánh những đồ vật có độ dày – mỏng, rộng – hẹp, xa – gần, nặng – nhẹ khác nhau. Khi đã đếm thành thạo từ 1 đến 10, trẻ cũng sẽ hiểu được khái niệm ít – nhiều khi bố mẹ chỉ rõ bằng hình ảnh cho con xem.

Khoi day nang khieu toan hoc cho con ngay tu khi con nho 12

Khơi dậy năng khiếu, tư duy toán học cho con ngay từ khi còn nhỏ - Ảnh minh họa

4. Dạy con nhận biết hình học

Ngay từ khi con biết ngồi, bố mẹ nên cho con làm quen với flash card để con học hỏi về thế giới xung quanh, trong đấy có các hình khối. Bố mẹ dạy con từ các hình đơn giản, dễ đọc, ví dụ hình một âm tiết như tròn, vuông, thoi đến các hình khó hơn, nhiều âm tiết hơn như tam giác, chữ nhật, bán nguyệt… Bố mẹ cũng có thể dạy con nhận biết hình học thông qua trò chơi xếp hình, là một trong những trò chơi trẻ rất thích ngay từ khi còn nhỏ. Để con có cơ hội tiếp xúc nhiều hơn với hình học, bố mẹ có thể vẽ các hình lên giấy cho con nhận biết, mỗi hình tô một màu khác nhau. Bố mẹ cũng nên nói với con về hình dáng các đồ vật trong nhà để con liên tưởng đến hình học một cách phong phú hơn.

Khoi day nang khieu toan hoc cho con ngay tu khi con nho 01

Khơi dậy năng khiếu, tư duy toán học cho con ngay từ khi còn nhỏ - Ảnh minh họa

Dạy con đúng cách, sớm thì đến 2 tuổi, muộn thì 3 tuổi, trẻ đã có thể phân biệt các hình cơ bản như vuông, tròn, chữ nhật, tam giác, thoi, ngôi sao, trái tim…

5. Dạy con phép cộng

Trong hai phép tính cộng và trừ, bố mẹ nên dạy con phép cộng trước. Phép tính đầu tiên dạy con là (1 + 1=2). Để trẻ hiểu được phép tính này, bố mẹ có thể dùng 2 đồ chơi hay 2 cái kẹo để dạy con. Bố mẹ có thể dạy con phép tính này sau khi con đếm được từ 1 đến 10. Như trên đã nói, khi dạy con đếm, chỉ dạy con đếm tiến chứ không đếm lùi. Dần dần, trong tiềm thức, trẻ sẽ hiểu những số đếm sau hơn số đếm trước 1 đơn vị. Để trẻ hiểu được điều này, bố mẹ phải cùng với trẻ đếm đồ vật, đồ chơi nhiều lần để trẻ ghi nhận sự thay đổi bằng hình ảnh. Ví dụ, khi đếm từ 1 đến 2, trẻ sẽ cảm nhận được 2 lớn 1. Sau nhiều lần như thế trẻ sẽ biết 3 lớn hơn 2, 4 lớn hơn 3… 10 lớn hơn 9.

Khoi day nang khieu toan hoc cho con ngay tu khi con nho 122

Khơi dậy năng khiếu, tư duy toán học cho con ngay từ khi còn nhỏ - Ảnh minh họa

Quay trở lại phép tính (1 + 1=2), có thể lấy 2 cái kẹo và nói, bố có 1 cái kẹo, con có 1 cái kẹo, bố và con có mấy cái kẹo, rồi đặt 2 cái kẹo gần nhau bảo con đếm. Con sẽ dễ dàng đếm được là 2. Sau đấy bố nói, như thế có nghĩa là 1 cộng 1 bằng 2. Bố mẹ cũng có thể nghĩ ra các cách tương tự khác để đố con. Cứ chơi trò này nhiều lần, trẻ sẽ hiểu khái niệm "cộng" là "thêm vào". (1 + 1 = 2) là phép tính quan trọng và cũng là phép tính khó nhất đối với trẻ. Để con hiểu thành thục, bố mẹ nên tận dụng mọi cơ hội để dạy con. Ví dụ, dạy con cộng 2 ngón tay, cộng 2 quả chuối… Khi trẻ đã hiểu được phép tính này thì dạy trẻ (1+2=3) hay (2+3=5) dễ hơn nhiều. Bố mẹ cũng có thể bày các trò chơi vui để hấp dẫn con, trong quá trình chơi hãy lồng vào các phép tính. Ví dụ, chơi trò bán hàng cùng với con và các bạn thú bông của con. Khi bắt đầu chơi, hãy chuẩn bị 1 chiếc hộp làm xe chở hàng. Hàng là cà rốt, khoai tây, chuối, táo… bằng các miếng xếp hình có màu sắc khác nhau. Sau đấy, lần lượt bán hàng cho mọi người và tính số lượng của mỗi người sau mỗi lần mua bán. Cứ kiên trì như thế, sớm thì đến khi 3 tuổi, muộn thì 4 tuổi, trẻ có thể cộng thành thạo từ 1 đến 10.

6. Dạy con phép trừ

Sau khi con cộng thành thạo trong phạm vi 10 là lúc dạy con phép trừ. Cũng như khi dạy phép cộng, dạy con phép trừ bằng phép tính đơn giản nhất là (2-1=1). Bố mẹ có thể lấy lại ví dụ khi dạy con (1+1=2) hoặc một ví dụ tương tự. Dạy con phép tính này nhiều lần cho đến khi con hiểu được phép tính và hiểu “trừ” nghĩa là “bớt đi”. Cứ như thế, bố mẹ có thể dạy con các phép tính trừ khác trong phạm vi 10. Nếu nhanh thì đến 3,5 tuổi, chậm thì 4,5 tuổi, trẻ sẽ thực hiện được các phép trừ trong phạm vi 10.

Khoi day nang khieu toan hoc cho con ngay tu khi con nho 6

Khơi dậy năng khiếu, tư duy toán học cho con ngay từ khi còn nhỏ - Ảnh minh họa

Trong quá trình dạy con phép tính trừ, bố mẹ sẽ có cơ hội dạy con hiểu về số 0 khi dạy con phép tính (1-1=0). Bố có thể lấy 1 cái kẹo, và nói: bố có 1 cái kẹo, bố cho con 1 cái thì bố còn mấy cái? Con sẽ trả lời là “không còn gì”, lúc này, hãy nói cho con biết đấy chính là số 0. Số 0 là không có gì.

Bằng cách đếm và tính toán các đồ vật, đồ chơi, bố mẹ tiếp tục dạy con tính cộng và trừ trong vòng 100. Với sự trợ giúp của các đồ vật, đồ chơi này, trẻ có thể tính toán cộng, trừ thành thạo trong vòng 100 khi được 5, 6 tuổi.

7. Dạy con phép chia

Sau khi con đã thành thạo phép cộng, trừ, bố mẹ tiếp tục dạy con phép chia. Phép chia đơn giản nhất cần dạy trẻ là (2÷2=1). Để dạy con phép tính này, bố cũng lấy 2 cái kẹo và chia đều cho 2 bố con, mỗi người sẽ được 1 cái kẹo, từ đấy nói cho con hiểu nghĩa của từ "chia". Phép tính sau đấy sẽ là (4÷2=2) rồi (6÷2=3) cứ như thế, trẻ sẽ hiểu và thực hiện được những phép chia đơn giản. Quá trình dạy con hiểu được phép chia có thể kéo dài từ 6 tháng đến 1 năm.

Khoi day nang khieu toan hoc cho con ngay tu khi con nho 1

Khơi dậy năng khiếu, tư duy toán học cho con ngay từ khi còn nhỏ - Ảnh minh họa

8. Dạy con phép nhân

Sau khi con đã hiểu và thực hiện được phép chia, là lúc bố mẹ dạy con về phép nhân. Cũng bắt đầu bằng phép nhân đơn giản và dễ hiểu nhất là (1x2=2) rồi đến các phép nhân khó hơn như (2x2=4), (3x2=6). Để con hiểu phép tính này, có thể lấy ví dụ, có 3 bạn đi học, mỗi bạn có 2 cuốn vở hỏi cả 3 bạn có bao nhiêu cuốn vở. Phép nhân là phép tính rất trừu tượng với trẻ, do đó, bố mẹ cần thật kiên nhẫn để vừa dạy, vừa chơi cùng con. Nếu kiên trì, đến 6 tuổi trẻ sẽ hiểu và thực hiện được những phép nhân đơn giản.

Khoi day nang khieu toan hoc cho con ngay tu khi con nho 123

Khơi dậy năng khiếu, tư duy toán học cho con ngay từ khi còn nhỏ - Ảnh minh họa

9. Những lưu ý trong việc dạy con tiếp xúc với toàn học

- Trong khi dạy con tiếp cận với toán học, bố mẹ cũng cần dạy con tìm hiểu về thế giới xung quanh, về ngôn ngữ như dạy con đọc, dạy ngoại ngữ cho con, hay dạy con các năng khiếu khác như ca hát, hội họa... Việc cho con tiếp cận kiến thức một cách đa dạng không những làm não bộ của con phát triển, mà những kiến thức này còn là nguyên liệu để khả năng tư duy toán học của con phát huy.

- Bố mẹ hãy dạy con học sớm để bộ não của con thích nghi với việc hoạt động, không lười suy nghĩ.

- Đối với trẻ nhỏ học là vui chơi. Muốn thế, không phải lúc nào cũng bắt con đếm, bắt con nói mà bố mẹ hãy đếm hãy nói cho con nghe để bộ não non nớt của con tiếp thu dần.

- Bố mẹ cần dạy con kiến thức phù hợp với tư duy của con, có nghĩa là nên dạy con dần từng bước, nếu thấy con không thích học nữa thì phải dừng lại ngay và lần sau giảm độ khó xuống 1 mức. Cũng như người lớn, chúng ta chỉ thích làm việc gì đấy trong khả năng của mình, việc quá khả năng sẽ khiến chúng ta chán và bỏ cuộc.

- Trong quá trình dạy con, việc khen ngợi khi con đạt được thành tích sẽ khuyến khích con tiếp tục học nữa. Bố mẹ có thể khen: "Con giỏi lắm!", "Hôm qua con chưa đếm thạo mà hôm nay con đã đếm hết được rồi đấy"...

- Trong quá trình dạy con tiếp xúc với toán học, để tránh cho con nhầm lẫn giữa các phép tính, bố mẹ nên dạy con lần lượt các phép tính theo thứ tự cộng, trừ, chia, nhân. Bố mẹ cũng nhớ ôn lại cùng con những con số, phép tính đã học để con nhớ lâu hơn.

Việc dạy toán sớm cho con không chỉ giúp con làm được các phép tính như trên đã nói mà quan trọng là giúp con có tư duy toán học trong mọi việc con tiếp cận hằng ngày. Khi đã có tư duy toán học, con sẽ tự nhìn nhận, phân tích sự vật, hiện tượng với tư duy này, chứ không phải chỉ tính toán trong lúc bố mẹ đang dạy. Từ đó, khả năng toán học của con lớn dần lên từ trong tiềm thức. Để dạy con tiếp cận với toán học, bố mẹ hoàn toàn không cần phải có trình độ cao siêu, nhưng điều cần phải có là sự kiên trì và tâm huyết.

25 điều mẹ cần ghi nhớ khi dạy con

Tất cả các ông bố bà mẹ đều mong muốn cho con mình được hạnh phúc và cố gắng thực hiện những điều tốt nhất cho con. T...

Các bậc bố mẹ quan tâm đến chủ đề này, hoặc cần chia sẻ thêm thông tin, hãy góp ý vào dưới bài viết này nhé. Hi vọng, bài viết sẽ giúp các bé sớm được tiếp cận với toán học để ngày càng có nhiều nhà toán học hơn trong tương lai. Nếu bố mẹ nào sau khi áp dụng những cách thức trên đây mà con tiến bộ, hãy chia sẻ niềm vui của mình cùng với Congioilam.com nhé.

 

Xem thêm:

·  Ăn dặm

·  Tắm cho trẻ sơ sinh

·  Lịch tiêm chủng cho trẻ

Minh Hải

 

Bài viết liên quan:

Chuồn Chuồn và Kiến

Chuồn Chuồn và Kiến chơi thân với nhau từ lâu. Hai bạn thường đi kiếm mồi cùng nhau. Chuồn Chuồn bay phía trên, còn...

Bài viết liên quan:

Làm gì khi con bị sốt?

Làm gì khi con bị sốt? Là câu hỏi nhiều bố mẹ đặt ra khi bé bị sốt cao. Có rất nhiều nguyên nhân khiến bé bị sốt. Phần lớn...

Video chọn lọc